Pałac Potockich w Krzeszowicach

Pałac Potockich zimą
Nowy pałac Potockich w Krzeszowicach (fot. A.Sienieńska)
Tagi:
pałac
nowy pałac
potoccy
potocki
zofia
artur
frank
Koordynaty:
50.1358
19.6246
Stroną opiekuje się:
Obrazek użytkownika marta
Podziel sie:

Właściwy Pałac Potockich w Krzeszowicach, zwany dziś Nowym Pałacem, zbudowano w latach 1850-57 na zlecenie hrabiny Zofii Potockiej, wdowy po Arturze Potockim, który założył na początku XIX wieku krzeszowicką linię swego rodu. Pierwsze projekty pałacu w Krzeszowicach powstały jeszcze dla poprzednich właścicieli tych ziem, Lubomirskich, a i sam Artur Potocki zamówił kilka projektów swej rezydencji. Ostatecznie jeden z nich – autorstwa berlińskiego architekta Karola Schinkela ze zmianami Franciszka Marii Lanciego - zrealizowany został już po jego śmierci.

Pałac wzniesiono na wzgórzu, przybrał on kształt klasycystycznej wilii opartej na tradycjach włoskiego renesansu. Otoczono go przepięknym, ponaddwunastohektarowym parkiem krajobrazowym. Dwupiętrowa czworoboczna budowla posiada wewnętrzny dziedziniec, boczne pawilony, cztery czworokątne narożne wieże oraz rozległy taras od południowej strony. Znajdowało się z nim 228 różnych pomieszczeń, z czego ponad 100 użytkowali sami właściciele. Po drobnej zmianie fasady budynku dokonanej pod koniec XIX wieku rezydencja otrzymała kształt, który dziś jeszcze możemy podziwiać.

Podczas okupacji niemieckiej pałac Potockich zajął na swoją rezydencję generalny gubernator polskich terenów, Hans Frank. Nakazał on przebudować oraz zmienić wystrój wnętrz pałacu – wygląd zewnętrzny pozostawił bez zmian, jako, że był on jakoby dziełem niemieckich architektów. Wtedy to zagrabiono także większość bogatych i cennych dzieł sztuki, jakie zgromadzili w swej willi Potoccy.

Po II wojnie światowej na mocy tzw. dekretu o reformie rolnej Pałac wraz z pozostałymi dobrami Potockich został właścicielom odebrany i przeszedł w ręce Skarbu Państwa. W pałacu umieszczono Państwowy Zakład Wychowawczo-Naukowy, przeznaczony dla dzieci i młodzieży, która w wyniku wojny straciła rodziców i możliwość nauki. Równocześnie w dawnych zabudowaniach gospodarskich Potockich otwarto cztery szkoły. W Zakładzie wychowawczym w Pałacu Potockich do 1976 roku, kiedy to w pałacu wybuchł pożar, a zakład przeniósł się do innego budynku, wychowało się wiele znanych dziś postaci polskiej kultury.

Niestety, przez cały ten czas pałac nie był remontowany i powoli niszczał. Rozmaite plany odrestaurowania budynku i konstruktywnego wykorzystania go spełzły na niczym. Obecnie Pałac Potockich jest w bardzo złym stanie. Jest odgrodzony od parku, zamknięty dla zwiedzających, oglądać go możne jedynie z parku od strony południowej.

Od 2001 roku trwa postępowanie prawne spadkobierców Adama Potockiego o odzyskanie utraconej w 1945 roku własności.

Galeria

Pałac Potockich w Krzeszowicach - galeria zdjęć
  • Pałac Potockich zimą
  • Pałac Potockich zimą
  • Widok na wzgórze z pałacem Potockich
  • Pałac Potockich